Πότε τα συμπτώματα που έχουν οι ασθενείς μπορεί να δείχνουν σοβαρή κατάσταση και ποια φάρμακα πρέπει να αποφεύγουν όσοι νοσούν ελαφρά; Ο θεραπευτικός αλγόριθμος για τους ενήλικες ασθενείς που δεν νοσηλεύονται με COVID-19, αναθεωρήθηκε πρόσφατα από την Ελληνική Εταιρεία Λοιμώξεων.
Η εξωνοσοκομειακή διαχείριση του ασθενούς με COVID-19 με ήπια προς μέτρια νόσο (κορεσμός οξυγόνου άνω του 94% σε αέρα δωματίου) εξαρτάται από την παρουσία παραγόντων κινδύνου για σοβαρή νόσο. Σε κάθε άλλη περίπτωση, ο ασθενής θα χρειαστεί να νοσηλευτεί.
Στους παράγοντες κινδύνου για σοβαρή νόσο περιλαμβάνονται τα ακόλουθα: μη-εμβολιασμός, ηλικία άνω των 70 ετών, παχυσαρκία (ΒΜΙ>35), ανοσοκαταστολή, αιμοκάθαρση, χρόνια καρδιοπάθεια, ΧΑΠ, διαβήτης, καθώς και οι αιμοσφαιρινοπάθειες.
Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Γιάννης Ντάνασης, Πάνος Μαλανδράκης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τις οδηγίες.
Σημεία και συμπτώματα που υποδηλώνουν σοβαρή νόσο COVID-19 και πιθανή ανάγκη νοσηλείας αποτελούν τα ακόλουθα: κορεσμός οξυγόνου <90% σε αέρα δωματίου (ή <94% αλλά ταχέως επιδεινούμενος), ή/και σημεία σοβαρής αναπνευστικής δυσχέρειας (>30 αναπνοές/λεπτό, χρήση επικουρικών αναπνευστικών μυών, αδυναμία εκφοράς πλήρων προτάσεων) ή/και εκτεταμένα διηθήματα (>50%) στην απεικόνιση θώρακα ή/και συνδυασμός εργαστηριακών (λεμφοκύτταρα <1000/μl, φεριττίνη > 1000 mg/ml, CRP>100 mg/ml με φυσιολογική τιμή <5 ).
1η περίπτωση: Εξω-νοσοκομειακός ασθενής με ήπια προς μέτρια νόσο (κορεσμός οξυγόνου άνω του 94% σε αέρα δωματίου), που δεν έχει παράγοντες κινδύνου για σοβαρή νόσο
Δεν χορηγείται ειδική φαρμακευτική αγωγή
Ο ασθενής παρακολουθεί την θερμοκρασία του και τον κορεσμό οξυγόνου με οξύμετρο τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα.
Προτείνεται καλή ενυδάτωση, λήψη αντιπυρετικών και κλινοστατισμός μέχρι την πλήρη υποχώρηση του πυρετού.
Χορηγούνται αντιβιοτικά μόνο επί κλινικών, απεικονιστικών ή εργαστηριακών ενδείξεων συλλοίμωξης με βακτηριακή πνευμονία
2η περίπτωση: Εξω-νοσοκομειακός ασθενής με ήπια προς μέτρια νόσο (κορεσμός οξυγόνου άνω του 94% σε αέρα δωματίου), που έχει παράγοντες κινδύνου για σοβαρή νόσο
Δεν χορηγείται ειδική φαρμακευτική αγωγή
Ο ασθενής παρακολουθεί την θερμοκρασία του και τον κορεσμό οξυγόνου με οξύμετρο τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα.
Προτείνεται καλή ενυδάτωση, λήψη αντιπυρετικών και κλινοστατισμός μέχρι την πλήρη υποχώρηση του πυρετού.
Χορηγούνται αντιβιοτικά μόνο επί κλινικών, απεικονιστικών ή εργαστηριακών ενδείξεων συλλοίμωξης με βακτηριακή πνευμονία
Πρώιμη θεραπεία σε ασθενείς που δεν χρήζουν νοσηλεία με ήπια προς μέτρια νόσο για την αποφυγή της προόδου σε σοβαρή νόσο
• Εισπνεόμενη Budesonide (Δεν υπάρχει έγκριση από τον ΕΜΑ προς το παρόν)
• Μολνουπιραβίρη από του στόματος (Δεν υπάρχει έγκριση από τον ΕΜΑ προς το παρόν)
• Μονοκλωνικά αντισώματα (όταν αυτά γίνουν διαθέσιμα):
Τις πρώτες 5 ημέρες από την έναρξη των συμπτωμάτων ή την θετικοποίηση του τεστ (αντιγονικό ή μοριακό) χορηγούνται ένα από τα παρακάτω μονοκλωνικά αντισώματα:
Casirivimab/imdevimab
Bamlanivimab/etesevimab
Sotrovimab
Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι ανεξάρτητα από την παρουσία παραγόντων κινδύνου, δεν συστήνεται η χρήση των ακόλουθων φαρμάκων σε εξω-νοσοκομειακούς ασθενείς με ήπια προς μέτρια νόσο COVID-19, εκτός αν υπάρχει άλλη ένδειξη πλην της COVID-19: κορτικοστεροειδή όπως δεξαμεθαζόνη, κολχικίνη, ιβερμεκτίνη, (υδροξυ)χλωροκίνη, ηπαρίνη ή αντιπηκτικά, αντιβιοτικά όπως αζιθρομυκίνη, κλαριθρομυκίνη ή κινολόνες.
